เหล็กแป๊ปกลมเป็นเหล็กที่คนทั่วไปเห็นทุกวันแต่ไม่รู้ชื่อ ราวบันไดในบ้าน ราวตากผ้า โครงเต็นท์ ราวกันตกริมระเบียง หรือเสาป้ายหน้าร้าน ส่วนใหญ่ทำจากเหล็กชนิดนี้ จุดแข็งที่ทำให้ถูกเลือกไม่ใช่ความแข็งแรงเป็นหลัก แต่เป็นความสามารถในการดัดโค้งได้สวยโดยที่หน้าตัดไม่บิดเบี้ยว
เหล็กแป๊ปกลมคือเหล็กท่อหน้าตัดวงกลมสำหรับงานโครงสร้างเบาและงานเชื่อม เรียกขนาดเป็น หุนหรือนิ้ว ตามเส้นผ่านศูนย์กลาง ความยาวมาตรฐาน 6 เมตรต่อเส้น จุดเด่นคือ ดัดโค้งได้สวย จึงนิยมใช้ทำราว โครงเต็นท์ และงานที่ต้องการเส้นโค้ง ไม่ใช่ท่อสำหรับเดินน้ำ
เหล็กแป๊ปกลมคืออะไร
เหล็กแป๊ปกลมคือเหล็กที่มีหน้าตัดเป็นวงกลมและกลวงตรงกลาง ผลิตจากการรีดเหล็กแผ่นให้ม้วนเป็นทรงกระบอกแล้วเชื่อมตะเข็บตามยาว โดยมี สมอ. เป็นผู้กำหนดมาตรฐานผลิตภัณฑ์ ในภาษาช่างคำว่าแป๊ปมาจากคำว่า pipe แต่ในงานก่อสร้างคำนี้หมายถึงเหล็กโครงสร้างเบา ไม่ใช่ท่อสำหรับระบบน้ำ ซึ่งเป็นจุดที่สับสนกันบ่อยเวลาสั่งของทางโทรศัพท์
การเรียกขนาดเหล็กแป๊ปใช้หน่วยหุนหรือนิ้วตามเส้นผ่านศูนย์กลางภายนอก เช่นแป๊ปสี่หุนคือประมาณครึ่งนิ้ว และแป๊ปหนึ่งนิ้วคือแปดหุน ระบบนี้ต่างจากเหล็กเส้นที่เรียกเป็นมิลลิเมตร จึงควรระบุให้ชัดว่าพูดถึงหน่วยไหนเวลาสั่ง เพื่อไม่ให้ได้ของผิดขนาด โดยเฉพาะเมื่อสั่งทางข้อความ
แป๊ปโครงสร้างกับท่อประปา ต่างกันอย่างไร
ทั้งสองมีหน้าตัดกลมเหมือนกันแต่ทำหน้าที่คนละอย่าง แป๊ปโครงสร้างเน้นการรับแรงและการเชื่อม ผิวมักเป็นเหล็กดำไม่ชุบอะไร ส่วนท่อประปาเหล็กออกแบบมาให้ทนแรงดันน้ำจากภายในและมักชุบสังกะสีป้องกันสนิม การนำท่อประปามาทำโครงสร้างหรือนำแป๊ปโครงสร้างไปเดินน้ำจึงไม่ถูกวัตถุประสงค์ทั้งสองทาง
ตารางขนาดเหล็กแป๊ปกลมที่ใช้บ่อย
ตารางด้านล่างรวมขนาดเหล็กแป๊ปกลมที่ใช้บ่อยที่สุดในงานบ้านและงานต่อเติม พร้อมงานที่แต่ละขนาดเหมาะกับ ทุกขนาดมีหลายความหนาให้เลือก จึงต้องระบุความหนาควบคู่กับขนาดเสมอเวลาสั่ง ราคาให้สอบถามที่หน้าร้านเพราะขึ้นอยู่กับทั้งขนาดและความหนา และขยับตามตลาดเหล็กเป็นรอบ หากยังไม่แน่ใจว่าขนาดไหนเหมาะกับงาน ให้บอกลักษณะงานและความยาวที่ต้องใช้มา ทางร้านช่วยแนะนำได้
| ขนาด | เทียบเป็นนิ้ว | งานที่เหมาะ |
|---|---|---|
| 4 หุน | ประมาณ ½ นิ้ว | ราวตากผ้า โครงเบา งานตกแต่ง |
| 6 หุน | ประมาณ ¾ นิ้ว | ราวกันตก โครงระแนง |
| 8 หุน | 1 นิ้ว | ราวบันได โครงเต็นท์ เสาป้ายเล็ก |
| 1½ นิ้ว | 1½ นิ้ว | เสาโครงสร้างเบา โครงหลังคา |
| 2 นิ้ว | 2 นิ้ว | เสาป้าย โครงรับน้ำหนักมากขึ้น |
ความหนามีผลต่อราคามากกว่าขนาด
เหล็กแป๊ปขนาดเดียวกันที่ความหนาต่างกัน ราคาต่างกันได้มากเพราะเนื้อเหล็กต่อเส้นต่างกัน เวลาเทียบราคาระหว่างร้านโดยดูแค่ขนาดจึงเทียบไม่ได้จริง สิ่งที่ต้องถามคู่กันทุกครั้งคือความหนาเป็นมิลลิเมตร เหล็กที่บางกว่าอาจเพียงพอกับงานตกแต่ง แต่ไม่พอกับงานที่ต้องรับน้ำหนักหรือโดนแรงลม
เหล็กแป๊ปกลมใช้ทำอะไรได้บ้าง
งานที่เหล็กแป๊ปกลมทำได้ดีกว่าเหล็กกล่องคืองานที่ต้องการเส้นโค้ง เพราะหน้าตัดวงกลมกระจายแรงตอนดัดได้สม่ำเสมอกว่า จึงโค้งได้เรียบโดยที่ผนังไม่ยับหรือหน้าตัดไม่แบน นอกจากนี้ยังจับถือถนัดกว่า ซึ่งเป็นเหตุผลที่ราวจับและราวบันไดเกือบทั้งหมดใช้เหล็กชนิดนี้แทนเหล็กกล่อง
- ราวบันไดและราวจับ จับถนัดกว่าเหล็กเหลี่ยม
- ราวกันตกและราวระเบียง ดัดโค้งตามแบบได้
- โครงเต็นท์และโครงผ้าใบ ต้องการเส้นโค้งและน้ำหนักเบา
- เสาป้ายและเสาไฟ หน้าตัดกลมรับแรงลมได้ทุกทิศเท่ากัน
- ราวตากผ้าและงานในบ้าน ขนาดเล็กราคาประหยัด
งานที่ควรใช้เหล็กกล่องแทน
งานที่ต้องเชื่อมชนกันเป็นมุมฉากจำนวนมาก หรืองานที่ต้องวางแนบกับผนังและพื้นเรียบ เหล็กกล่องทำได้ง่ายกว่าเพราะมีหน้าเรียบให้ประกบ การเชื่อมแป๊ปกลมชนกันต้องบากปลายให้เข้ารูปก่อน ซึ่งใช้เวลาและฝีมือมากกว่า ดูรายละเอียดเหล็กกล่องและราคาทุกขนาดได้ที่บทความ ราคาเหล็กกล่อง
เลือกความหนาและป้องกันสนิม
เหล็กแป๊ปที่ใช้งานนอกอาคารต้องคิดเรื่องสนิมตั้งแต่ตอนเลือกซื้อ เพราะพื้นที่ผิวสัมผัสอากาศมากและน้ำขังในท่อได้หากไม่ปิดปลาย ทางเลือกมีสองทางคือใช้เหล็กดำแล้วทาสีกันสนิมให้ครบทุกด้านรวมทั้งด้านใน หรือใช้เหล็กชุบกัลวาไนซ์ที่ราคาสูงกว่าแต่ทนกว่าอย่างชัดเจนในระยะยาว
- ปิดปลายท่อทุกเส้น ไม่ให้น้ำเข้าไปขังด้านใน
- ทาสีกันสนิมก่อนประกอบ ทาหลังประกอบจะเข้าไม่ถึงรอยเชื่อม
- เลือกความหนาเผื่อไว้ สำหรับงานนอกอาคารที่โดนฝนตรง
- ตรวจรอยเชื่อมตะเข็บ ตะเข็บที่ไม่สนิทเป็นจุดเริ่มของสนิม
- เลือกชุบกัลวาไนซ์ หากงานอยู่ใกล้ทะเลหรือโดนความชื้นสูงตลอด
เหล็กแป๊ปเป็นเหล็กโครงเชื่อม ไม่ได้ออกแบบให้ฝังในคอนกรีตแทนเหล็กเส้น หากต้องการเหล็กเสริมโครงสร้าง ให้ใช้เหล็กข้ออ้อยหรือเหล็กกลมตามแบบ ดูรายละเอียดได้ที่ เหล็กเส้นกลม RB6 RB9
บากปลายเพื่อเชื่อมแป๊ปชนกัน
การเชื่อมเหล็กแป๊ปชนกันเป็นมุมต้องบากปลายท่อให้เข้ารูปกับผิวโค้งของอีกเส้นก่อน ไม่เช่นนั้นรอยเชื่อมจะสัมผัสกันแค่จุดเดียวและไม่แข็งแรง ขั้นตอนนี้ใช้เวลาและฝีมือมากกว่าการเชื่อมเหล็กกล่องที่มีหน้าเรียบให้ประกบตรง ๆ จึงควรคิดค่าแรงส่วนนี้ไว้ด้วยเวลาเทียบว่าจะใช้แป๊ปหรือกล่อง
ราคาและการสั่งเหล็กแป๊ปกลม
เวลาสั่งเหล็กแป๊ปให้บอกสี่อย่างคือขนาดเป็นหุนหรือนิ้ว ความหนาเป็นมิลลิเมตร จำนวนเส้น และงานที่จะเอาไปทำ ข้อสุดท้ายช่วยให้ทางร้านตรวจได้ว่าสเปกเหมาะกับงานหรือไม่ หากไม่แน่ใจเรื่องขนาดให้บอกความยาวและลักษณะงานมา ทางร้านช่วยคำนวณจำนวนเส้นที่ต้องใช้ให้ได้ พร้อมแจ้งว่าของมีในสต๊อกครบหรือต้องสั่งเข้า และใช้เวลากี่วันจะได้วางแผนหน้างานถูก
ดูเหล็กชนิดอื่นทั้งหมดพร้อมราคาปัจจุบันได้ที่หน้า เหล็ก ปลีก–ส่ง หรือหากงานเดียวกันต้องใช้วัสดุอื่นด้วย เช่นสีกันสนิม ลวดเชื่อม และใบตัด ดูได้ที่หน้า วัสดุก่อสร้าง ซึ่งรวมทุกหมวดไว้ให้สั่งพร้อมกันในบิลเดียวและประหยัดค่าขนส่ง เพราะทางร้านมีรถของตัวเองและส่งได้ทั้งชิ้นเล็กและชิ้นยาว 6 เมตรในรอบเดียวกัน
คำถามที่พบบ่อย
เหล็กแป๊ปกลม 1 นิ้ว ราคาเท่าไหร่ ?
ราคาขึ้นอยู่กับความหนาที่เลือกด้วย ไม่ใช่แค่ขนาด แนะนำให้แจ้งขนาดพร้อมความหนาที่ต้องการมาที่ 044-671-111 ทางร้านจะแจ้งราคาปัจจุบันให้ทันที
แป๊ป 4 หุน เท่ากับกี่นิ้ว ?
สี่หุนเท่ากับประมาณครึ่งนิ้ว โดยหนึ่งนิ้วเท่ากับแปดหุน ระบบหุนใช้เรียกขนาดเหล็กแป๊ปและท่อ ต่างจากเหล็กเส้นที่เรียกเป็นมิลลิเมตร
เหล็กแป๊ปกลมใช้เดินน้ำได้ไหม ?
ไม่แนะนำ เพราะเหล็กแป๊ปโครงสร้างไม่ได้ออกแบบให้ทนแรงดันน้ำจากภายในและมักไม่ชุบกันสนิม หากต้องการท่อน้ำควรใช้ท่อ PVC หรือท่อเหล็กสำหรับงานประปาโดยเฉพาะ
ทำราวบันไดใช้แป๊ปขนาดไหน ?
ที่นิยมคือแป๊ปกลมขนาด 1 นิ้วสำหรับราวจับ เพราะจับถนัดพอดีมือ และใช้ขนาดเล็กกว่าสำหรับลูกกรง ความหนาควรเลือกให้แข็งพอที่ราวไม่ยวบเมื่อเท้าน้ำหนัก
เหล็กแป๊ปดัดโค้งได้ไหม ?
ดัดได้และเป็นจุดเด่นของเหล็กชนิดนี้ หน้าตัดวงกลมกระจายแรงตอนดัดสม่ำเสมอกว่าเหล็กเหลี่ยม จึงโค้งได้เรียบโดยผนังไม่ยับ แต่ต้องใช้เครื่องดัดที่เหมาะกับขนาด
ซื้อเหล็กแป๊ปในประโคนชัยที่ไหน ?
กิจมอเตอร์วัสดุ อยู่ริมถนนบุรีรัมย์–ประโคนชัย เลย บขส.ประโคนชัย 2 กิโลเมตร มีเหล็กแป๊ปหลายขนาดและความหนา ส่งถึงหน้างานได้ โทร 044-671-111
สรุป
เหล็กแป๊ปกลมเป็นเหล็กโครงสร้างเบาหน้าตัดวงกลม จุดเด่นอยู่ที่การดัดโค้งได้สวยและจับถนัด จึงเหมาะกับราว โครงเต็นท์ และงานที่ต้องการเส้นโค้ง ส่วนงานที่ต้องเชื่อมมุมฉากมากหรือวางแนบผนัง เหล็กกล่องทำได้ง่ายกว่า เวลาสั่งต้องระบุทั้งขนาดและความหนา เพราะความหนามีผลต่อทั้งราคาและความแข็งแรงมากกว่าที่คิด
บอกชนิด ขนาด และจำนวนที่ต้องการ หรือถ่ายรูปแบบส่งมาทางไลน์ ทางร้านตีราคากลับให้ในเวลาทำการ จันทร์–เสาร์ 08:00–17:00 น.